اخبار علمي

By:

Jan 1, 1970

تصويب نقشه جامع علمي كشور سرانجام بررسي نهايي و تصويب نقشه جامع علمي كشور، در شوراي عالي انقلاب فرهنگي، در 14 دي ماه به پايان رسيد. اين نقشه كه يك سند راهبردي در حوزه علم و فناوري محسوب مي‌شود، به زودي مراحل ابلاغ نهايي براي اجرا را سپري خواهد كرد. رهبر معظم انقلاب اسلامي 23 مرداد 1385 در ديدار با رؤساي دانشگاه‌ها و مراكز تحقيقاتي تأكيد كردند كه نگاه متوازن به رشته‌هاي علمي دانشگاه‌ها يكي از ضروريات مراكز دانشگاهي است كه تحقق اين امر نيز منوط به ترسيم نقشه جامع علمي كشور است. همچنين ايشان بر تهيه برنامه‌هاي عملياتي زمان‌دار در راستاي تحقق اهداف چشم‌انداز در خصوص علم‌ و‌ فناوري تأكيد كرده و تدوين آن را از وظايف و مسئوليت‌هاي مراكز علمي و پژوهشي بيان نمودند. در همين راستا دستگاه‌هاي فعال در حوزه علم و فناوري از اواخر همان سال همايش‌ها، گردهمايي‌ها و نشست‌هاي مختلفي را با موضوع نقشه جامع علمي كشور برگزار كردند و هر دستگاه به صورت جزيره‌اي جداگانه فعاليت خود را آغاز كرد و خود را متولي اصلي تهيه اين نقشه مي‌دانست! شوراي تخصصي نقشه جامع علمي كشور براي نظم دادن به فعاليت‌هاي انجام شده، نخستين جلسه خود را در تيرماه سال 1386 برگزار كرد كه در اين جلسه شوراي عالي انقلاب فرهنگي به عنوان مرجع تصويب نقشه جامع علمي كشور تعيين شد. شوراي تخصصي نقشه جامع علمي كشور 38 جلسه برگزار كرد و در نهايت 22 صفحه از اين نقشه 35 هزار صفحه‌اي را در آبان 87 به صحن شوراي عالي انقلاب فرهنگي، ارائه داد. مقام معظم رهبري در تاريخ 9 مهرماه سال 1386بار ديگر بر لزوم تهيه نقشه جامع علمي كشور تأكيد كرده و فرمودند: نبايد كار تهيه اين نقشه يك يا دو سال طول بكشد! اما بعد از گذشت سه ماه از ارائه پيش‌نويس نقشه جامع علمي كشور، بررسي اين نقشه در 29 بهمن دو سال قبل در شوراي عالي انقلاب فرهنگي آغاز شد و تا جلسه 14 دي ماه شوراي عالي انقلاب فرهنگي نيز ادامه داشت. بر اساس سند چشم‎انداز 20 ساله كشور، ما بايد در حوزه علم و فناوري حرف اول را در منطقه بزنيم. نقشه جامع علمي كشور مي‌بايست نقشه‌ راه براي طي كردن مسير علم و فناوري در كشور باشد. منبع/رجانيوز «اقتدا به محمد: بازاندیشی اسلام در جهان معاصر» دکتر کارل ارنست، استاد ممتاز و رییس بخش مطالعات دینی در دانشگاه کارولینای شمالی آمریکا و مدیر مرکز کارولینا در مطالعات تمدن‌های خاورمیانه و اسلامی، در مقدمه كتاب «اقتدا به محمد: بازاندیشی اسلام در جهان معاصر» كه در سال 2003 نگاشته و به‌تازگی ترجمه جديدي از آن به قلم حسن نورایی بیدخت، از سوی انتشارات حقیقت منتشر شده است، یادآور مي‌شود که بحث‌های جدید درباره اسلام در آمریکا و اروپا، عمدتاً از طریق ژورنالیسم جنجالی و حمله ایدئولوژیک صورت می‌گیرد. وي در این کتاب کوشیده است تا پرده‌های سوءظن و اطلاعات نادرست را به کناری زده و ابزاری را در اختیار خوانندگان خود قرار دهد که به کمک آن بتوانند درک مستقلی از درون‌مایه‌های کلیدی و پیشینه‌های تاریخی مؤثر بر مسلمانان و غیر آنها در سراسر جهان امروز به دست آورند. وي در مقدمه اين كتاب، مي‌نويسد: «لازم است که ماهیت پیشداوری اسلام‌ستیزانه به تفصیل بررسی شود و با اتخاذ رویکردی تاریخی کوشید تا عوامل سیاسی، اقتصادی و اجتماعی نهفته در پس پدیده‌ها را که گاهی منحصراً دینی به حساب می‌آیند، نشان داد. باید منابع مقدس اسلام را که شامل سیره پیامبر(ص) و قرآن می‌شود مورد بررسی قرار دهیم و به بحث در بارة اخلاق و زندگی در جهان بپردازیم. در اینجا نقش عمده اخلاقیات فلسفی یونان در اندیشه اسلامی، تحولات موجود در تفکر اخلاقی در عصر استیلای استعمار اروپا مهم است و سپس مسایل عمده و مرتبط با اخلاق دینی، از جمله مفهوم حکومت اسلامی، اندیشه اسلامی لیبرال، مسایل جنسیتی، مسئله رعایت حجاب و رابطه میان اسلام و علم طرح می‌شود. هم‌چنین باید به ماهیت هنر اسلامی از جمله هنر مقدس، هنر سکولاری که واجد مضامین دینی است، هنر اسلامی برای غیرمسلمانان و اهمیت صور خیالی فرهنگ‌های مسلمان در نقاشی‌های شرق‌گرایانه اروپا به بحث و بررسی بپردازیم. اصلی‌ترین مسئله مسلمانان این است که چگونه می‌توان تصویری جدید از اسلام در قرن بیست ‌و یکم ارائه کرد؟ روش اصلی من توصیفی و تفسیری است و می‌کوشم تا مفاهیم کلیدی و نکات لازم را برای درک مباحث معاصر راجع به اسلام در اختیار خواننده قرار دهم.» «کارل ارنست» این کتاب را با هدف تعدیل نگاه اسلام‌ستیزانه حاکم بر غرب نوشت که با استقبال غربیان مواجه شد. وي تاکنون پژوهش‌های متعددی در حوزه اسلام منتشركرده است. منبع/ايبنا، فارس با کاشی¬کاری، دانشگاه اسلامی نمی‌شود! حجت الاسلام دکتر علی اکبرصادقی رشاد رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی گفت: تولید علوم انسانی اسلامی با همکاری حوزه و دانشگاه یک تکلیف اساسی است؛ ولی ما معتقدیم تنها با وجود تعدادي دانشجوی مسلمان در دانشگاه‌ها و با کاشی‌کاری دانشگاه، دانشگاه‌ها اسلامی نمی شوند. عضو شورای انقلاب فرهنگی افزود: گاهی این شبهه به وجود می‌آید که اسلامی کردن دانشگاه‌ها به معنی مسلمان کردن دانشجویان است اما باید گفت در جهان هیچ دانشگاهی به اندازه دانشگاه‌های ایران به لحاظ کمی و کیفی دانشجوی مسلمان ندارد. صادقی رشاد با بیان اینکه اسلامی شدن دانشگاه‌ها تنها به اسلامی شدن دروس و محتوای درس‌ها مبتنی است، افزود: برخی‌ها می‌گویند علم بی‌طرف است و دینی و غیر دینی ندارد و اصرار بر تولید علم دینی اصراری نابجا است! ولی باید به آنها پاسخ داد که کدام علوم بی‌طرف هستند؟! و علم فیزیک نیز در پی خویش مباحث متافیزیکی را نهفته دارد. وی با بیان این¬که مبانی علم انسانی اسلامی با علوم انسانی سکولار کاملاً متفاوت است، اظهار داشت: عده‌ای می‌گویند: اسلامی سازی علوم انسانی اشتباه است و اگر علوم انسانی موجود را هم کنار بگذاریم در آن صورت اسلامی سازی علوم انسانی بی‌معنا می‌شود؛ اما علوم انسانی، یا اسلامی است و یا غیر اسلامی در صورتی علوم اسلامی است که تمام مبانی آن اسلامی باشد. بنابراین مسئله علوم انسانی اسلامی و علوم انسانی سکولار مثل دوگونه علم است که با هم متفاوت هستند. وي ادامه داد: شخصی در مقاله‌ای آورده بود که می‌خواهند علوم انسانی عقلی و تجربی را کنار بگذارند و علوم انسانی نقلی را تولید کنند! اما در پاسخ به او باید گفت: چه کسی گفته است که بناست فقط از روش نقلی استفاده شود؟! قرآن خود مروج عقل است و بیش از ۳۰۰ آیه در قرآن کریم در ارتباط با کارکرد عقل آمده است. منبع/پايگاه پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی سه شرط اسلامی شدن دانشگاه‌ها آیت الله ناصر مکارم شیرازی از مراجع تقلید، در دیدار رئیس و اعضای هیأت علمی پردیس قم دانشگاه تهران، با بیان اینکه دانشگاه و حوزه در سرنوشت جامعه بسیار تاثیر گذار هستند و وظیفه این دو نهاد علمی این است که مدیران را تربیت و به جامعه تحویل ‌دهند، یادآور شد: اگر بخواهیم دانشگاه ما مستقل و اسلامی باشد باید به «برنامه‌های آموزشی»، «متون درسی» و «استادان دانشگاه‌ها» نظارت بیشتر شود؛ زیرا استقلال دانشگاه در سایه این سه شرط به دست می‌آید. وی با تاکید بر اينكه استادان دانشگاه باید خود را در زمینه علوم اسلامی و اخلاقی افزایش دهند، افزود: امروز استادان دانشگاه‌ها در نظام جمهوری اسلامی ایران باید اطلاعات خود را در زمینه علوم اسلامی و اخلاقی افزایش دهند. منبع/ رسا توسعه اجتهاد در سايه اسلامی‌سازی علوم انسانی حجت الاسلام والمسلمین مهدی هادوي تهرانی عضو شورای عالی مجمع جهانی اهل‌بيت(ع) با بيان اين‏كه نيازمند نظريه‌پردازی جهت توسعه دامنه اجتهاد هستيم، اظهار داشت: اسلامی‌سازی علوم انسانی ما را به توسعه اجتهاد ترغيب می‌كند. وي در آخرين جلسه همايش «كرسی آزادانديشی» با عنوان «علوم انسانی اسلامی» كه در محل دانشگاه تهران برگزار شد و به بررسی موضوع اجتهاد پويا و تحول در علوم انسانی مي¬پرداخت، گفت: سخن از اجتهاد پويا يا پويايی اجتهاد مطلبی است كه در نيمه قرن اخير مكرر در زبان كسانی كه جزو پيشگامان انديشه اسلامی بوده‌اند، مطرح شده‌ است. برای پاسخ به پرسش‌های امروزی بايد به امر اجتهاد كه ريشه‌ای عميق در تاريخ اسلام دارد توجه شود. وي افزود: اسلام پس از نبوت در قالب امامت و سپس اجتهاد به حيات خود ادامه داده است؛ زيرا اسلام دين خاتميت بوده است و ادامه اين دين با امامت مطرح شده و سپس خود را در جامه اجتهاد نشان داده است. رئيس مؤسسه رواق حكمت با بيان اين‌كه اجتهاد يك شيوه خاص برای رسيدن به نتايجی خاص است، عنوان كرد: اجتهاد در دوره و زمان خاص صرفاً به احكام دينی مربوط می‌شد و ‌آن‌را به تحصيل ظن به احكام شرعی تفسير می‌كردند؛ منظور از تحصيل ظن يعنی اين‌كه اصوليان ما معتقد بودند اجتهاد به علم را پيدا نمی‌كنند و بايد به ظن اكتفا كرد. اما با توجه به مسأله پويايی اجتهاد بايد اين تعريف را تغيير داد. وی اضافه كرد: در خصوص اجتهاد پويا با دو نكته روبرو هستيم؛ اولی حوزه اجتهاد و دومی روش‌های اجتهاد است؛ به همين خاطر است كه نيازمند نظريه‌پردازی جهت توسعه دامنه اجتهاد هستيم و مسأله علوم انسانی و اسلامی‌سازی ما را به توسعه اجتهاد ترغيب می‌كند و در ذيل اين مباحث علوم انسانی اسلامی مطرح می‌شود. هادوي با طرح اين پرسش ‌كه آيا اسلام در خصوص علوم انسانی نظريه‌پردازی كرده است؟ گفت: آنچه پيداست اين است كه اسلام در حوزه انديشه اسلامی نظريه‌پردازی‌هايی انجام داده است، اما در خصوص روش‌ها و نحوه رسيدن به علوم اسلامی انسانی كاری صورت نگرفته است. حجت الاسلام والمسلمین هادوی تهرانی اضافه كرد: از ارتباط ميان كلام، فقه، فلسفه و علوم انسانی، به علوم اسلامیِ انسانی دست پيدا خواهيم كرد. منبع/ خبرگزاری اهل‏بیت(ع) ـ ابنا ISI خلاف منافع و امنيت ملي است دكتر ابراهيم فياض عضو هيئت علمي دانشكده علوم اجتماعي دانشگاه تهران، ضمن تشريح اهداف آموزش عالي در كشور و ترسيم مسيرهاي رسيدن به اين هدف‌ها، برخي انتقادات را نسبت به رويه‌هاي فعلي بيان كرد. وي با اشاره به اينكه ارسال مقالات دانشگاهيان براي ISI خلاف منافع ملي و امنيت ملي است، اظهار داشت: ما با اين اقدام تحقيقات خود را براي آنها مي‌فرستيم. ما كارهاي علمي و پژوهشي انجام شده در كشور را تبديل به مقاله كرده و براي آنها ارسال مي‌كنيم؛ يعني تحقيقاتي كه با پول كشور انجام شده است، توسط خارجي‌ها مورد بهره‌برداري قرار مي‌گيرد و اين اصلاً به صلاح كشور نيست؛ و البته عملكردي اين چنيني كاملا خلاف منافع ملي و امنيت ملي است. وي در ادامه با بيان اينكه اغلب اقدامات فعلي براي آموزش عالي «وقت‌كشي» است، خاطرنشان كرد: مشكل اصلي در اينجاست كه آموزش عالي تئوري ندارد؛ ما بايد جهان را در ايران تجلي بدهيم، نه اينكه ايران را نوكر جهان كنيم. فياض خاطرنشان كرد: نظام آموزش عالي ايران كاملاً برعكس عمل مي‌كند و به جاي اينكه مهارت محور باشد، دانش محور است، يعني فرد زماني كه درس پزشكي مي‌خواند مهارت پزشكي پيدا نمي‌كند و فقط الفاظي را فرا مي‌گيرد. وي اضافه كرد: آموزش عالي، آموزش را بلد نيست و به همين دليل فردي كه در رشته‌هاي فني تحصيل مي‌كند بعد از ورود به كارخانه مباحث مربوطه را فرا مي‌گيرد! فياض با ابراز انتقاد از بي‌توجهي نسبت به اقدامات علمي كه در داخل كشور انجام مي‌شود، اظهار داشت: فعاليت‌هاي علمي در داخل اصلاً نمره و امتيازي ندارد؛ به طور مثال كتابي كه بنده براي استراتژي آينده كشور نوشتم، در دانشگاه تهران نمره صفر گرفت و اعلام كردند كه اين كتاب ماخذ ندارد! ولي بنده در پاسخ گفتم «ماخذش خودم هستم» و اعلام كردم كه حاضرم در خصوص اين كتاب مناظره كرده و يا كنفرانس بدهم. فياض با يادآوري اينكه در دوره‌اي شلوغ كاري‌هاي سياسي انجام مي‌شد و نامش را توسعه سياسي گذاشتند اما رويكردها تفاوتي نمي‌كرد، خاطرنشان نمود: در نهايت ما فقط يك چيز نداريم و آن نبود «تئوري» است؛ يعني تئوري كلان آموزش عالي كه در آلمان وجود دارد و دانشگاه‌ها براساس آن حركت مي‌كنند و يا مثلا تئوري دِكارت كه مبنا را مي‌گذارد و براساس آن دانشگاه درست مي‌شود. وي با بيان اينكه به طور مثال بحث حكمت كه بنيادي‌ترين بحث است و او آن را مقابل فلسفه غربي و عرفان شرقي مطرح مي‌كند، گفت: بحث از حكمت مي‌تواند بحث بنياني آموزش عالي باشد. در جلساتي ما را دعوت كردند و از اين مسئله سخن گفتيم و اعتنايي به آن نشد؛ همين مسئله باعث شده كه من امروز فقط در خصوص حكمت بنويسم. اين استاد دانشگاه با اشاره مجدد به سيستم ارتقاء اساتيد گفت: به اين سيستم بنگريد كه مقاله محور است و نه كتاب محور؛ اگر كتاب محور بود و آن هم كتاب‌هايي بومي، آموزش عالي سرنوشت بهتري داشت، نه اينكه ISI مرجع باشد كه معلوم نيست مقالاتش كجا به چاپ مي‌رسد و چه كساني از آن استفاده مي‌كنند! وي در همين زمينه خاطرنشان كرد: اين نظام آموزش عالي است كه افرادي در حالي كه حتي يك مقاله در ايران چاپ نكرده‌اند، استاد تمام مي‌شوند؛ چرا؟ چون آنها در ISI مقاله دارند و ISI اصل است! منبع/فارس نرم‌افزار « سلسبيل» با امكانات برتر مؤسسه كوثر، نرم‌افزار قرآني جديدي به نام «سلسبيل» توليد كرده است كه از قابليت‌ها و امكانات بهتر و بالاتری از نرم‌افزارهای هم‌طراز خود برخوردار است. دانش‌نامه اين نرم‌افزار از متن كامل قرآن كريم با خط عثمان‌طه همراه با 14 ترجمه فارسی، 8 ترجمه انگليسی و 27 زبان زنده دنيا تشكيل شده است؛ همچنين تفاسير برجسته قرآنی مانند تفسير الميزان و تفسير نمونه، ترجمه منظوم آيات قرآنی به‌صورت قصيده و شعر، دو دوره ترتيل كامل با صدای استاد پرهيزكار و شيخ ماهر المعيقلی ساير قسمت‌های دانش‌نامه را شامل می‌شوند. «سلسبيل» از بخش‌های قابل‌توجه ديگری نظير اعراب قرآن به زبان‌های عربی و فارسی، ترجمه گويای قرآن كريم، فرهنگ الفاظ و ريشه‌های قرآنی با بيش از 19200 لفظ، گسترده‌ترين فرهنگ موضوعی قرآنی با بيش از 68600 موضوع و زيرموضوع و فرهنگ واژگان قرآنی با بيش از 2050 واژه بهره می‌برد. آموزش تجويد قرآن در 10 جلسه، آموزش روخوانی در 12 جلسه و آموزش فصيح‌خوانی در 14 جلسه، هر يك به شيوه‌ای جديد و پويا نمايی شده، همراه با مثال و تمرين در هر درس، از جمله امكاناتی است كه در سلسبيل آمده است. علاقه‌مندان برای تهيه اين نرم‌افزار می‌توانند به پايگاه اينترنتی www.avamehr.ir مراجعه كنند. منبع/خبرگزاری قرآنی ايران (ايكنا) نرم‌افزار «ستارگان بقيع» توليد شد جديدترين محصول مركز تحقيقات رايانه‌ای حوزه علميه اصفهان، با عنوان «ستارگان بقيع»، توليد و عرضه شد. اين مركز به منظور ارتقاء سطح شناخت عموم جامعه از شخصيت والای چهار امام معصوم(ع) مدفون در قبرستان بقيع، امام حسن، امام سجاد، امام محمدباقر و امام جعفرصادق(ع)، نرم‌افزار «ستارگان بقيع» را توليد و عرضه كرده است. اين نرم‌افزار شامل متن 479 جلد كتاب و 191 مقاله درباره ائمه بقيع(ع) است و موضوعاتی مانند تاريخچه بقيع شامل 8 جلد كتاب در بيش از چهل هزار موضوع، معرفی 1400 عنوان كتاب و مقاله درباره سيره فردی و اجتماعی ائمه بقيع(ع) را در برمی‌گيرد. از ديگر ويژگی‌ها و قابليت‌های اين نرم‌افزار می‌توان به امكان جستجوی پيشرفته در متن، پاورقی، عناوين و فهرست كتاب‌ها، امكان جستجوی ريشه‌ای و باپسوند، تعيين دامنه جستجو به صورت گروهی و كتابی، امكان انتقال متن به دفترچه يادداشت، امكانات متنوع چاپ و صوت و متن زيارت‌نامه‌ها، دعاها و مناجات‌ها در بارة ائمه بقيع(ع) اشاره كرد. منبع/ پايگاه اينترنتی مركز تحقيقات رايانه‌ای حوزه علميه اصفهان نرم افزار «مجموعه آثار علامه طباطبایى» آمد لوح فشرده مجموعه آثار علامه طباطبایى به همت مؤسسه بوستان و با مقدمه حجت الاسلام سید هادی خسروشاهی که در ابتدای نرم افزار آمده، منتشر شد. علامه سید محمد حسین طباطبایى که بى تردید یکى از نوادر و مفاخر دنیاى معاصر اسلام و تشیع بود، در زمینه‌هاى تفسیرى، فلسفى، حديثي، و ... آثار گران‌بهايى با نوآورى‌هاى ویژه ازخود به یادگار گذاشت. برخي از آثار مندرج در اين نرم‌افزار عبارتند از: «شیعه‏، شیعه در اسلام‏، رسالت تشیع‏، قرآن در اسلام‏، تعالیم اسلام‏، روابط اجتماعى در اسلام‏، رسائل توحیدى‏، انسان از آغاز تا انجام‏، مجموعه رسائل (سه جلد)، بررسى‌هاى اسلامى (دو جلد)، سنن النبى‏(ص)، رساله لب اللباب به ضمیمه مصاحبات‏، آغاز فلسفه‏، اصول فلسفه رئالیسم، تحریری بر اصول فلسفه و روش رئالیسم، فروغ حکمت (ترجمه و شرح نهایة الحکمة)، شرح نهایة الحکمة (علی علمی اردبیلی)، نهایت فلسفه (ترجمه نهایة الحکمة)، ترجمه و شرح نهایة الحکمة (علی شیروانی)، برهان، مرزبان وحی و خرد (یادنامة علامه طباطبایی)، ... ارتباط منطقی میان واژگان و متن کتب از طریق فهرست کلمات و جستجوی عبارات، ارائه امکانات فنی جهت انجام پژوهش‌های متنوع در کتب، عرضه فهرست ها و نمایه های مختلف (ایندکس) جهت تسهیل در امر تحقیق، پژوهش در متن از طریق فهرست درختی و گزینشی، امکان تنظیم فهرست کتب بر اساس الگوی دلخواه، استفاده از امکانات پژوهشی مانند: نمایه زنی، حاشیه نویسی، ... از جمله امکانات فنی این نرم افزار است. منبع/پايگاه فرهنگ و علوم اسلامي راه‌اندازی راديو اينترنتی «ندای انقلاب» راديو اينترنتی «ندای انقلاب» وابسته به پايگاه اينترنتی، خبری ـ تحليلی ندای انقلاب، راه‌اندازی شد. اين راديوی اينترنتی هم‌زمان با ايّام حماسه نهم دی‌ماه راه‌اندازی شد. اين راديو موقتاً به صورت موضوعی و با ويژه‌برنامه‌هايی خاص، فعاليت خود را شروع كرده و در آينده‌ای نه چندان دور، در ساعاتی از روز با برنامه‌های متنوع‌تر به اطلاع‌رسانی درباره موضوعات مختلف خواهد پرداخت. علاقه‌مندان می‌توانند جهت ارسال سوژه برای برنامه‌سازی و ارتباط مستقيم با برنامه‌سازان راديو ندای انقلاب به شماره 30001170 پيامك ارسال كنند. منبع/خبرگزاری قرآنی ايران (ايكنا) رونمایی از «نقش شیعه در فرهنگ و تمدن ایران و اسلام» کتاب «نقش شیعه در فرهنگ و تمدن ایران و اسلام» تألیف دکتر علی اکبر ولایتی، در بیش از هزار صفحه توسط انتشارات امیرکبیر و به دو صورت تک جلدی و 12 جلدی جیبی، منتشر شد. در این کتاب به نقش شیعه و شیعیان در تأسیس مراکز علمی حوزه تمدنی اسلام و ایران، نقش شیعه در توسعه علوم، ریاضیات، نجوم، تاریخ، جغرافیا، ادبیات، عرفان و نیز هنرهای ایرانی ـ اسلامی مانند خط، نقاشی، معماری و علم موسیقی و معرفی بزرگان و دانشمندان این علوم به صورت کامل پرداخته شده است. گفتنی است نسخه تک جلدی این کتاب در قطع وزیری و در سه هزار نسخه چاپ شده است. منبع/خبرگزاري فــردا هجدهمین جلد «دایرة المعارف بزرگ اسلامی» آمد هجدهمین مجلد از «دایرة المعارف بزرگ اسلامی»، كه مشتمل بر حدود 255 مدخل یا مقاله است و از «جُزءِ لایَتَجزّی» تا «جوینی(ابراهیم)» را در بر‌می‌گیرد، منتشر شد. این مجلد 777 صفحه دو ستونی به انضمام آوانگاری مدخل‌ها، نشانه‌ها و اختصارات، فهرست اختصارات فارسی مآخذ و فهرست مآخذ لاتین است و به تعداد پنج هزار نسخه و به قیمت هيجده هزار تومان مي‌باشد. دایرة المعارف بزرگ اسلامی مدخل‌های گوناگونی دارد که زمینه‌های مختلف فرهنگ و تمدن اسلامی مانند قرآن‌‌شناسی، فقه، حدیث، تاریخ سیاسی و اجتماعی، جغرافیای تاریخی و انسانی، اسلام و فرقه‌های اسلامی اعم از فِرَق مذهبی و مکاتب کلامی، فلسفه و عرفان، زبان و ادبیات سرزمین‌های اسلامی، تاریخ علوم ریاضی و طبیعی، هنر و معماری در سرزمین‌های اسلامی، مردم‌شناسی و نیز جنبه‌های فرهنگ بومی و محلی اقوام مسلمان را شامل مي‌شود. همچنین برخی از مدخل‌ها و موضوعاتی که در این دائرة المعارف مطرح شده، برای اولین بار مورد تحقیق قرار گرفته‌ است. مرکز دایرة المعارف بزرگ اسلامی سازمانی علمی ـ تحقیقاتی است که به منظور تدوین و انتشار دایرة المعارف‌های اسلامی، عمومی و تخصصی در اسفند 1362 در تهران تأسیس گردید. نخستین اثر تحقیقاتی این مرکز، دایرة المعارف بزرگ اسلامی است که به سه زبان فارسی، عربی و انگلیسی منتشر می‌شود. منبع/خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) فیلسوفان معاصر کشور را بهتر بشناسیم کتاب معرفی برخی از فیلسوفان معاصر اسلامی در حوزه علمیه، به قلم دكتر محمد فنایی‌اشکوری و به همت مجمع عالی حکمت اسلامی، منتشر شد. این اثر به معرفی برخی از فلاسفه اسلامی که نقش به¬سزا و مهمی در توسعه و ترویج فلسفه اسلامی داشته‌اند، پرداخته است. در این اثر فیلسوفان بزرگی از جمله: امام خمینی+، علامه طباطبایی، شهید مرتضی مطهری، مهدی حائری‌یزدی، علامه سیدجلال‌الدین آشتیانی، آیت‌الله شهید سیدمحمدباقر صدر، علامه محمدتقی جعفری، آیت‌الله سیدرضا صدر، آیت‌الله حسن‌زاده آملی، ... معرفی شده‌اند. همچنین معرفی آیات معظم جوادی آملی، جعفر سبحانی، محمد تقی مصباح، شیخ یحیی انصاری شیرازی، آقا سیدرضی شیرازی، سیدحسن مصطفوی و محمدی گیلانی، از دیگر بخش‌های این اثر است. منبع/ خانه كتاب «طنز تراژیک»، طنز معنادار سعدي استاد برجسته فلسفه معاصر ايران، دكتر رضاداوري اردكاني، در صفحه وبلاگ خود با نگاه دقيق و لطيف خود، نوشته‌اي مهم در باب چند و چون طنز از ديدگاه سعدي قرار داده است. وي مي‌نويسد: بسیاری از ما با آثار سعدی بیگانه‌ایم. «بوستان» او را نمی‌خوانیم تا با شکوه زبان و سخن او آشنا شویم؛ اما استادان غربی ارزش سخن سعدی را می‌شناسند و از خواندن آثار او به وجد می‌آیند! محمدعلی فروغی که کلیات سعدی را تصحیح کرده است، معتقد بود که «گلستان سعدی» کتاب کودکان نیست؛ نتیجه چنین سخنی این شد که کودکان ما با سخن سعدی بیگانه ماندند! همین است که استادان غربی، سعدی را بهتر از ما می‌شناسند و ما از شناخت او عاجز مانده‌ایم! طنز و ظرافت جایگاه ویژه‌ای در ساختار سبکی آثار سعدی دارد. البته خاستگاه این طنز به نوع نگاه و تفکر این شاعر بزرگ بر می‌گردد. طنز سعدی، سرشار از روح حیات و سرزندگی است. سعدی به یاری لحن طنز، خشکی را از کلام خود می‌گیرد و شور و حرکت را به¬آن باز می‌گرداند. زمانی که طنز را در طبقه‌بندی آثار ادبی قرار می‌دهید در زمره آثار تراژیک و تراژدی مهم تاریخ قرار می‌گیرد؛ زیرا هم طنز و هم تراژدی است. تراژدی تنها شوخی نیست بلکه ظرافت زبانی دارد و مانند بازی است که شوخی شبیه آن ساخته و پرداخته می‌شود و در جایی بر هم منطبق می‌شوند. همه طنزها نوعی شوخی را دربردارد؛ اما بسیاری از شوخی‌ها طنز نیست، حتی اگر سعدی آن را گفته باشد. طنز سعدی را در سه نمونه می‌توان مطرح کرد. نخست آن طنزی که به شوخی نزدیک است، دوم طنزی که کمتر شوخی دارد و سومین نمونه، اصلاً شوخی ندارد. اگر ما فکر کنیم که در طنز یک زبان عمومی وجود دارد و الفاظ و عبارات در هر جایی گفته شوند همان معنایی را دارند که در زبان عمومی دریافت می‌شود، باید قدری در این مسأله تجدید نظر کنیم. الفاظ و کلمات در شعر معنا دارد و اگر شعر را به نثر تبدیل کنیم چیزی باقی نمی‌ماند. اگر لطیف‌ترین اشعار حافظ هم به نثر تبدیل شود، دیگر شعری از آن برجای نمی‌ماند. طنز نيز زبان خاص خود را دارد. طنزها زبانشان با هم فرق می‌کند. طنز نوعی روان‌شناسی است؛ زیرا در طنز نامربوطی سخن و بی‌‌جایی فعل نشان داده می‌شود. اهل طنز قوم، فعل بی‌خردان را نشان می‌دهند. قوم، فعلی است که از کسی سر می‌زند که مدعی خردمندی است. اگر از انسان معمولی حرکت خلافی سر بزند، مردم بر او می‌بخشایند؛ و اگر حرف نادرستی بزند بر او خرده نمی‌گیرند؛ ولی اگر کسی که مدعی خردمندی است حرف بی اساسی بزند، کار ناشایستی می‌کند. نخستین طنز در تقسیم‌بندی طنزهای سعدی «طنز روان‌شناسی» است. طنز روان‌شناسی به خلقیات و منش اشخاص برمی‌گردد. معمولا طنزهایی که از سعدی داریم در این دسته قرار می‌گیرد. طنز همواره مایه تذکر است و به این طنزها کم و بیش توجه نشان داده‌اند. طنز دیگری نیز داریم که دیده نمی‌شود و کمتر به آن توجه شده است. «طنز اجتماعی» چندان سابقه‌ای ندارد و سعدی را از این بابت ملامت‌ها کرده‌اند. «یکی در صورت درویشان» سعدی یکی از زیباترین قطعات از حیث صورت و مضمون است که قطعات نظم فارسی را به همراه دارد. شعر تنها صورت ندارد بلکه مضمون نیز دارد. صورت و مضمون یگانه است و شعری که تنها مضمون داشته باشد نصیحت محسوب می‌شود. طنز دیگری داریم که اوج طنز است و مرتبه عالی طنز محسوب می‌شود و شاعران کمابیش آن را در اشعارشان دارند؛ آن طنز، «طنز تراژیک» است؛ به خصوص هنگامی که سعدی طنز می‌گوید، بسیار معنادار بوده است. صحنه جدل نیز در اشعار سعدی وجود دارد و می‌توان از آن در نمایشنامه‌ها استفاده کرد. روی صحنه، طنز بیشتر ظاهر می‌شود؛ ولی زبان اشعار سعدی زبان دیالوگ امروزی نیست. سعدی که در سال 656 هجری قمری می‌زیسته، می‌دانسته که 800 سال بعد، آن را بازخواهند شنید و اعجاب خواهند کرد و انگشت تعجب جهانی بر گفت و شنود وی به دندان خواهد بود. منبع/وبلاگ رضاداوري