try another color:
60% 70% 80% 90% تغییر اندازه فونت متن:
امروز: یکشنبه, 26 خرداد, 1398

اخبار نهاد

Send to friendSend to friend

همايش مديران گروه‌هاي معارف اسلامي دانشگاه‌هاي كشور
ارديبهشت 91
دومين نشست مديران گروه‌هاي معارف اسلامي دانشگاه‌هاي سراسر كشور، با حضور رياست محترم نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه‌ها و معاونين ايشان و نيز مسئولان وزارتين و دانشگاه‌ آزاد اسلامي، 28 و 29 ارديبهشت 1391در مشهد مقدس برگزار شد.
معارف را با شيوه‌هاي نو ارائه كنيم
در اين نشست حجت الاسلام والمسلمين محمديان، رياست محترم نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه‌ها ضمن خير مقدم به شركت‌كنندگان، به شرح و تفسير رواياتي درباره امانت‌داري پرداخت و اظهار داشت: پيامبر(ص) فرمودند: «لَيْسَ مِنَّا مَنْ أَخْلَفَ بِالْأَمَانَةِ» (الكافي، ج 5، ص 133، ح7) و يا «لَيْسَ مِنَّا مَنْ يُحَقِّرُ الْأَمَانَةَ» (بحارالأنوار، ج 72، ص 172، ح13) و نيز امام صادق(ع) مي‌فرمايد: «ما وَدَّعَنَا قَطُّ إِلَّا أَوْصَانَا بِخَصْلَتَيْنِ بِصِدْقِ الْحَدِيثِ وَ أَدَاءِ الْأَمَانَةِ إِلَى الْبَرِّ وَ الْفَاجِرِ»‏ (بحارالأنوار، ج100،ص92، ح6)؛ يعني مؤمن را تنها با نماز و روزه امتحان نكنيد، بلكه او را با اين دو ويژگي ـ راستگويي و اداي امانت ـ بسنجيد.
متأسفانه در اذهان عمومي بيشتر اين امانت به كالاي دنيوي تعبير مي‌شود؛ در حالي كه مسئوليت‌هاي اجتماعي و حكومتي جزو مصاديق اعلاي امانت است؛ چنانكه حضرت علي(ع) در نامه‌اي به أشعث بن قيس، والي آذربايجان، فرمود: «وَ إِنَّ عَمَلَكَ لَيْسَ لَكَ بِطُعْمَةٍ وَ لَكِنَّهُ فِي عُنُقِكَ أَمَانَةٌ» (نهج‌البلاغه، نامه 5) و نيز آن حضرت به رفاعه، قاضي اهواز نوشت: «يَا رِفَاعَةُ أَنَّ هَذِهِ الْإِمَارَةَ أَمَانَةٌ فَمَنْ جَعَلَهَا خِيَانَةً فَعَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَة»(بحارالأنوارج 33 ص 84 ح400).
نماينده مقام معظم رهبري در دانشگاه‌ها ادامه داد: نظام جمهوري اسلامي امانت بزرگي بر دوش ماست. اين نظام آرزوي چند هزار ساله خداپرستان بوده است؛ حكومتي كه در رأسش اعدل و اعلم انسان‌ها قرار بگيرد. اينكه گفته شده در دين هيچ چيزي مثل «ولايت» نيست و به آن اندازه سفارش نشده است (الكافي،ج 2، ص18 ح1- بَابُ دَعَائِمِ الْإِسْلَامِ) براي اين است كه اگر ولي و راهبر و رأس جامعه انساني، در مسير درست و راست گام بردارد، همه به سرمنزل مقصود خواهند رسيد و در غير اين صورت به گمراهي خواهند رفت؛ و لو اينكه همه آن جامعه اهل ذكر و دعا و عالم و عابد و زاهد هم باشند.
حجت الاسلام والمسلمين محمديان، با سفارش به مديران گروه‌هاي معارف اسلامي دانشگاه‌هاي كشور در حراست و امانت‌داري از اين عطيه الهي، تأكيد كرد: هر كدام از ما نيز به اندازه خود بخشي از اين امانت را به عهده داريم. آنچه كه زندگي را با بركت مي‌كند نگاه امانتي به شغل و كار خودمان است. در نهاد و گروه‌هاي معارف نگاه ما وراي بحث‌هاي شغلي است؛ يعني هنر و ويژگي كار ما بايد اين باشد كه دغدغه معاد داشته باشيم نه دغدغه معاش. معاش و دنيا مثل سايه است كه هر چه به دنبال آن بروي به آن نخواهي رسيد. بايد تلاش كرد و به همديگر تذكر و تواصي به حق كنيم. اگر كار ما در راستاي اداي آن امانت بزرگ نباشد ره به جايي نخواهيم برد.
رياست نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه‌ها در ادامه در رابطه با گروه‌هاي معارف اسلامي و جايگاه آن و انتظاراتي كه از گروه‌ها و مجموعه نهاد نمايندگي در همه ابعاد وجود دارد، گفت: بارها اين مسئوليت‌ها را با همديگر مرور كرديم و هنوز هم بايد مرور كنيم. استاد معارف اسلامي يك استاد معمولي دانشگاه نيست. جنس نگاه مخاطب و دانشجو به او، از جنس ديگري است. هم طراحان اين دروس و هم مخاطبان آن كه دانشجويان هستند، از اين دروس انتظارات ديگري دارند. علوم الهي و معارف اسلامي ما از جنسي است كه اگر عمل در آن نباشد، به درد نمي‌خورد. تحمل، سعه صدر، عفت چشم و كلام، حريص نبودن به نان و نام و در راستاي هدف انبياء قلم و قدم زدن، از ويژگي‌هاي يك استاد معارف است.
حجت الاسلام والمسلمين محمديان، اصلي‌ترين كار گروه‌هاي معارف اسلامي را رساندن پيام انبياء(ع) دانست و تأكيد كرد: تحقق اين رسالت بزرگ، بدون لحاظ ويژگي‌هاي اخلاقي، امكان‌پذير نيست. وي افزود: ويژگي بارز ديگر استاد معارف اين است كه بايد از بنِ دندان به نظام و مباني جمهوري اسلامي معتقد باشد و از آن دفاع كند و در اين راه، روحيه انقلابي داشته باشد و به انفعال نيفتد. هرگز از ياد نبريم كه ما به بركت انفاس قدسي امام خميني(ره) است كه مي‌توانيم در دانشگاه حضور داشته باشيم. استاد معارف بايد معتقد به جريان «بيداري اسلامي» باشد؛ استادي كه از «بهار عربي» به جاي بيداري اسلامي نام مي‌برد، از بي‌انصافي و يا ناآگاهي خود حكايت مي‌كند.
رياست نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه‌ها و عضو شوراي عالي انقلاب فرهنگي افزود: در اين سه دهه از عمر انقلاب، كارهاي بزرگي توسط نهاد نمايندگي رهبري در دانشگاه‌ها صورت گرفته است؛ از جمله در تدوين كتب معارف اسلامي بسيار پيشرفت كرده‌ايم؛ همچنين در تشخيص و تربيت و تقويت و به روزرساني اساتيد معارف اسلامي نيز كارهاي خوبي شده است كه ‌البته هنوز هم جاي كار زياد است. اما اكنون ما نگراني و دغدغه شيوه‌هاي جديد ارائه دروس معارف اسلامي را داريم. از سال گذشته شوراي عالي انقلاب فرهنگي مأموريت جديدي از ما خواسته است و آن «ارائه شيوه‌هاي نو و جذاب براي دروس معارف اسلامي» است. واقعيت اين است كه هنوز دروس مدرسان ما در دانشگاه‌ها به صورت سخنراني اجرا مي‌شود. استفاده از مسافرت‌هاي علمي، مشاركت‌دهي در كلاس، وسايل كمك آموزشي، و اجراي دروس ‌به صورت كارگاهي، هنوز بسيار كم است. ما در اين مرحله در پي اين هستيم كه براي همين محتواي دروس معارف، شيوه‌هاي اجرايي و ارائه بهتر و به روزتري را جستجو كنيم؛ از همين رو بحث ضيافت انديشه دانشجويان مطرح شد. امسال نيز طرح ضيافت‌ در ماه مبارك رمضان و در دانشگاه‌هاي سراسر كشور برگزار مي‌شود و مسئوليت آن نيز بر عهده مديران محترم گروه‌هاي همان دانشگاه‌ها مي‌باشد. البته اين طرح به هيچ وجه به معني برگزاري ترم تابستاني نيست؛ كه اگر اين تلقي شد، تذكر دهيد. امسال نيز در كنار طرح ضيافت دانشجويي، طرح ضيافت اساتيد كه شامل «دوره‌هاي دانش‌افزايي و معرفت‌‌افزايي» است، در دانشگاه معارف اسلامي، اجرا مي‌شود. تاكنون هيچ اجباري جهت شركت اساتيد معارف در اين دوره‌ها نبوده است. اگر استادي از گروه معارف اسلامي دوره‌هاي معرفت‌افزايي و دانش‌افزايي را شركت نكرد، با مشكل جذب مواجه نخواهد شد؛ بلكه به او فرجه داده مي‌شود.
سه شرط ارائه طرح‌‌هاي جديد
در ابتداي نشست مديران گروه‌هاي معارف اسلامي دانشگاه‌هاي سراسر كشور، حجت الاسلام والمسلمين مسعودي، معاون محترم امور دفاتر و اساتيد و مبلغان نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه‌ها، ضمن خير مقدم، با اعلام برنامه‌هاي اين نشست دو روزه، ‌اظهار داشت: برنامه ما از دو بخش تشكيل شده، يكي مسائل مربوط به وزارتين است كه مسئولين مربوطه حضور يافته و پاسخگو خواهند بود و ديگري مسائل گروه‌هاي معارف اسلامي است كه خاص مباحث درون نهادي است و از نظرات رياست محترم نهاد، مسئولان ستادي و مديران گروه‌هاي معارف اسلامي و ميهمانان محترم بهره‌مند خواهيم شد. وي با اشاره به افزايش تعامل ميان مديران گروه‌ها و مسئولان نهادهاي دانشگاه‌ها، افزود: بحمدالله تعامل ميان اين دو افزايش يافته و قابل مقايسه با گذشته نيست؛ مگر موارد معدودي كه قابل حل و رفع است. بايد دانست كه استراتژي و نقطه كليدي ما در نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه‌ها كه وحدت در هدف ما را به نمايش مي‌نهد، انتقال شايسته معارف ناب اسلامي به قشر جوان دانشجو است؛ اگر چه در اين راستا اختلاف سليقه‌هايي وجود داشته باشد، كما اينكه حتي در شيوه‌هاي ارائه دروس معارف نيز در خود گروه‌هاي معارف، نظرات مختلفي وجود دارد؛ برخي مي‌گويند همين شيوه‌هاي سنتي و حين محتوا موضوعيت دارد و برخي معتقدند اينها طريقيت دارند و برخي نيز بر اين باورند كه اين دروس و گروه‌ها بهانه حضور ما در دانشگاه‌ها هستند. آقاي مسعودي، با اشاره به اين نكته كه صرف هر حضوري در دانشگاه موفقيت‌آميز نيست بلكه حضوري موفق است كه به تعبير مقام معظم رهبري عالمانه و آگاهانه باشد، لازمه ارائه هر طرح و شيوه جديد ارائه دروس معارف را، برخورداري آن از اين سه ويژگي مهم دانست:
1. اين طرح‌ها در جهت تقويت جايگاه دروس معارف و در طول آن باشند؛ يعني چيزي در عرض دروس معارف و در جهت خنثي‌سازي ـ آگاهانه و يا ناآگانه ـ آن نباشند. ما همين جا بايد اعلام كنيم كه اكنون وضعيت خوب و قابل قبولي در گروه‌هاي معارف اسلامي دانشگاه‌هاي سراسركشور داريم كه اين موفقيت مرهون تلاش‌هاي مسئولان ستادي و امور گروه‌ها و تلاش‌هاي خالصانه گروه‌هاي معارف است.
البته بايد پذيرفت كه تحقيق و پژوهش در كنار تدريس، جزو ضروريات، است. مقام معظم رهبري نيز مي‌فرمايند: «به تجربه ثابت شده است تا تحقيق و پژوهش صورت نگيرد، كار تدريس به ثمر نخواهد رسيد». استادان محترم معارف بايد از ظرفيت‌هاي خود در تفكر، تحقيق و پژوهش، بيشتر استفاده كنند. يكي از شاگردان شهيد آيت الله سيدمحمدباقر صدر مي‌گفت: خدمتشان گفتم بزرگان و علماي ‌ما هيچ‌كدام بيوگرافي خود را ننوشتند تا شيوه كار خود را توضيح داده باشند؛ شما چه كار كرديد كه سيد محمدباقر صدر شديد؟ شهيد آيت‌الله صدر تأملي كرد و پاسخ داد: «من 10% مطالعه مي‌كنم و 90% تفكر.» مقام معظم رهبري نيز مدام مي‌فرمايند ما در دانشگاه‌ها به روحانيوني مثل شهيد مطهري نياز داريم. امتياز ويژه شهيد مطهري اين بود كه ذهنيت جامعه را پيگيري مي‌كرد و پاسخ‌هاي مناسب و عملي ارائه مي‌داد.
2. شيوه‌هاي نو در ارائه معارف زماني موفق و محقق خواهند شد كه از نظرات خود اساتيد معارف دانشگاه بهره‌مند شوند؛ بايد اين طرح‌ها بر اساس نقطه نظرات اساتيد مخلص، با دغدغه و بي توقع و با تعصب معارف، كه دارند كار بزرگ خود را مي‌كنند، محقق شوند. بنابراين نظارت آنها بر هر طرح و شيوه و اسلوب جديدي، براي ما سودمند خواهد بود.
3. گروه‌هاي معارف محور اجراي طرح‌هاي و شيوه‌هاي نو باشند؛
در ادامه اين نشست دو روزه، آقايان دكتر كي‌نژاد رييس هيأت عالي جذب اعضاي هيأت علمي، دكتر مرداني، ‌دبير هيأت جذب مركزي وزارت علوم، حجت الاسلام والمسلمين قريشي معاون فرهنگي و سياسي نهاد، حجت الاسلام والمسلمين رنجبران معاون مطالعات راهبردي نهاد، دكتر نادري‌منش معاون آموزشي وزارت علوم، تحقيقات و فن‌آوري، حجت‌الاسلام والمسلمين امراللهي قائم مقام معاونت امور دفاتر و اساتيد و مبلغان نهاد، حجت‌الاسلام والمسلمين ركن‌الديني و دكتر غلامحسين گرامي معاونان آموزشي و پژوهشي دانشگاه معارف اسلامي، دكتر بيات متخصص جنگ نرم و رسانه، و تعدادي از مديران گروه‌هاي معارف اسلامي دانشگاه‌ها، به ايراد سخن پرداختند.

عوامل و موانع موفقيت
درس تفسير نهج‌البلاغه در دانشگاه
گزارش: حجت شعباني
حجت الاسلام و المسلمين اكبر فرحزادي، از مسئولان مديريت اساتيد و دروس معارف اسلامي نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه‌ها، روز جمعه 15 ارديبهشت ماه 91 در نشست تخصصي عوامل و موانع موفقيت درس تفسير نهج‌البلاغه در دانشگاه‌ها (در حاشيه نشست ششمين جشنواره ملي دوسالانه نهج‌البلاغه دانشگاهيان)، در جمع اساتيد تفسير موضوعي نهج‌البلاغه، ابتدا با ارائه آماري از اين درس در سال‌هاي تحصيلي 90-89 ، اعلام داشت: در دانشگاه‌هاي دولتي از تعداد 46 برنامه رسيده، مجموع واحدهاي ارائه شده در درس تفسير موضوعي 2364 واحد بوده كه 1746 واحد آن مربوط به تفسير موضوعي قرآن و فقط 318 واحد مربوط به تفسير موضوعي نهج‌البلاغه بوده است. وي افزود: در دانشگاه‌هاي علوم پزشكي نيز از تعداد 45 برنامه اعلامي، مجموع واحدهاي ارائه شده در درس تفسير موضوعي 740 واحد بود كه شامل 684 واحد تفسير موضوعي قرآن و 56 واحد تفسير موضوعي نهج‌البلاغه بوده است. در دانشگاه‌هاي آزاد اسلامي نيز از تعداد 153 برنامه رسيده، مجموع واحدهاي ارائه شده در درس تفسير موضوعي 7436 واحد بوده كه 5368 واحد تفسير موضوعي قرآن و 2068 واحد تفسير موضوعي نهج‌البلاغه مي‌باشد. وي تأكيد كرد: اين آمار حاكي از مهجوريت نهج‌البلاغه در دانشگاه‌هاست و مبين ضرورت تلاش بيشتر در اين خصوص مي‌باشد.
استاد فرحزادي در ادامه افزود: براي تأثيرگذاري بيشتر اين درس در وهله اول بايد «علي‌گونه» بود تا بتوان كلام حضرت را منتقل نمود؛ يعني جنبه خودسازي ما به عنوان مدرسان اين درس، هر روز بايد بيشتر و عميق‌تر مورد توجه ما قرار گيرد. همچنين بايد مهارت‌هاي روشي تدريس را فراگرفت. امام صادق(ع) مي‌فرمايد: «عمل كننده فاقد بصيرت مانند كسي است كه در غير راه (و مسير اصلي) قرار دارد، هرچه سريع‌تر حركت كند بيشتر از هدف دور مي‌شود». استاد فرحزادي ادامه داد: در وهله دوم نيز لازم است كه با كلام مولا بيش از پيش آشنا شويم؛ يعني بايد به محتواي نهج‌البلاغه اشراف داشته باشيم.
وي با برشمردن عامل مؤثر بعدي در شكوفايي اين درس در دانشگاه‌ها، به «محبوب ساختن معصومان(ع) در نگاه مخاطبان» اشاره كرد و افزود: امام صادق(ع) فرمودند: «خدا رحمت كند كسي كه ما اهل بيت را نزد مردم محبوب مي‌گرداند»؛ پس گام بعدي اين است كه اين عشق را ايجاد و تقويت نماييم، زيرا كسي كه عاشق اهل بيت (ع) شد، خود به خود پيرو آنها خواهد شد. و نيز فراموش نكنيم كه «هدايتگري» رسالت اصلي ماست؛ پس مباحث مطروحه بايد هدايتگرانه برگزيده شوند.
حجت الاسلام فرحزادي در ادامه ضمن توصيه به مدرسان مبني بر اين كه لازم است در تدريس تفسير موضوعي نهج‌البلاغه به حواشي نپردازيم، چرا كه تنها 2واحد فرصت داريم كه آن هم حداكثر 14جلسه بيشتر نيست، افزود: سعي ما بايد اين باشد كه به مباحث ريشه‌اي و زيربنايي پرداخته شود. شاخصه‌ بعدي «كاربردي بودن» مباحث است و اينكه اين كاربردي بودن را بايد به مخاطبين نماياند؛ يعني مباحث مطروحه ضرورت زندگي باشند.
وي در پايان گفت: نكتة ديگر اين است كه استاد بحثي را كه بايد بگويد به گونه‌اي زيبا بگويد كه مخاطب بپسندد نه اينكه صرفاً بحثي را كه مخاطب خوشش مي‌آيد بگويد، گرچه آن بحث فاقد شاخصه‌هاي لازم باشد.
لازم به ذكر است، ششمين جشنواره ملي دوسالانه نهج‌البلاغه دانشگاهيان كه به صورت مجازي برگزار مي‌شود، از 15 فروردين سال آينده آغاز و تا 15 شهريور ادامه خواهد داشت.
با توجه به مجازی بودن مسابقات در بخش‌های مختلف، علاقمندان و صاحبان آثار برای شرکت درجشنواره لازم است حتماً آثار خود را از طریق وب سایت جشنواره به نشانی www.serateali.com (فرم ارسال الكترونيكي آثار) یا از طریق پست الکترونیکی یا رایانامه سایت جشنواره به نشاني info@serateali.com ارسال نمایند.

پژوهش‌نامه اخلاق
به اطلاع كليه اساتيد، دانشجويان و پژوهشگران حوزه اخلاق اسلامي مي‌‌رساند؛‌ فصل‌نامه «پژوهش‌نامه اخلاق» دانشگاه معارف اسلامي بر اساس نامه شماره 270946/3 مورخ 10/12/90 كميسيون بررسي نشريات وزارت علوم، تحقيقات و فناوري حائز درجه «علمي – پژوهشي» گرديد. اين فصل‌نامه از مقالاتي كه با رويكرد علمي – پژوهشي در زمينه اخلاق اسلامي تهيه گردد استقبال مي‌كند.

انتصابات
دفاتر نهاد
ردیف،نام و نام خانوادگی،سمت،دانشگاه / مؤسسه،تاریخ حکم
1،سیدمرتضی حسینی،سرپرست،آزاد اسلامي - استان بوشهر،19/01/1391

مدیران گروه‌های معارف اسلامی
ردیف/نام و نام خانوادگی/سمت/دانشگاه / مؤسسه/تاریخ حکم
1/امین فتحی/مدیرگروه/محقق اردبیلی/1/1/91
2/ناصر طرهانی نژاد/مدیرگروه/دانشکده فنی و حرفه¬ای پسران خرم¬آباد/16/1/91
3/حسن رمضانپور/مدیرگروه/موسسه آموزش عالی غیرانتفاعی بهاران گرگان/15/1/91
4/لطف¬اله زارع زاده نجفی/مدیرگروه/موسسه آموزش عالی غیرانتفاعی ربع رشید تبریز/31/1/91
5/بهنام بهاری/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل/1/6/90
6/دکتر محسن ایزدی/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد فسا/13/12/90
7/عبدالله امامی/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیروان/1/5/90
8/علیرضا غلامپور/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد آبادان/18/12/90
9/غلامرضا عراقی/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد چالوس/29/12/90
10/میرکلام هادیان/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهر/18/12/90
11/خانم راضیه شیرینی/سرپرست/دانشگاه آزاد اسلامی واحد سلماس/11/12/90
12/قاسم احمدی/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد آشتیان/1/12/90
13/احمد مسائلی/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد خمینی¬شهر/1/12/90
14/خانم مهین محمدی/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد فراهان/1/9/90
15/حسن رضازاده مقدم/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد فریمان/17/1/91
16/ناصر پروین/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال/21/8/90
17/محمد تقوی/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد گناباد/1/7/90
18/محمد اسلامی/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد قوچان/16/11/90
19/قاسم هاشمی/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد سوسنگرد/31/1/91
20/جواد افسر بیگی/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرند/1/2/91
21/خانم زهرا علیزاده/مدیرگروه/د انشگاه آزاد اسلامی واحد دشتستان/17/5/90
22/دکتر حسین باقری آستانی/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد نکاء/14/12/90
23/خانم فائزه درمان/مدیرگروه/دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب/3/2/91

«كُلُّ مَنْ عَلَيْهَا فَانٍ»
استاد محترم جناب آقاي دكتر خسروي، مدير محترم گروه معارف اسلامي دانشگاه آزاد اسلامي واحد خمين، رحلت والده گرامي را به شما و كليه بازماندگان تسليت عرض نموده و از خداوند متعال، علوّ درجات آن مرحومه و صبر جميل و اجر جزيل براي بازماندگان خواستاريم.
مديريت امور اساتيد و دروس معارف اسلامي